vrijdag 29 maart 2013

Economische groei: overwegingen bij een salontafel


Wij waren onlangs tien jaar getrouwd en hebben inmiddels onze derde salontafel. De eerste kwam bij de Ikea vandaan, en was van mooi grenenhout. Helaas is grenenhout nogal zacht en al snel verschenen er butsen en deuken. De tweede tafel haalden we nog geen drie jaar geleden, bij de Leen Bakker. Van een soort geperst hout. En daar kwamen we achter toen we er een keer een natte doek op lieten liggen. De tafel zoog zich vol en de verf barstte. Inmiddels dus onze derde tafel. Opnieuw Ikea, opnieuw grenen, opnieuw butsen.

Mijn ouders zijn binnenkort 35 jaar getrouwd en hebben nog altijd hun eerste salontafel. Keihard eikenhout. Een paar keer opnieuw geschuurd en gelakt en nog altijd in goede staat. Een tafel die een leven mee kan.

Ongetwijfeld is ons gedrag beter voor de economische groei dan het gedrag van mijn ouders. Als wij op deze voet doorgaan hebben wij in 35 jaar huwelijk er 10 tafels doorheen gejaagd. Goed voor de werkgelegenheid… Maar verder?

Ons gedrag zorgt voor meer houtverbruik en is dus minder duurzaam. Daarbij komt dat je met zo’n wegwerpcultuur geen respect voor de maker van de meubels krijgt. Laat staan voor het meubel zelf.

Als ik bij mijn ouders kom zie ik daar de tafel waar ik als klein jochie met m’n lego op speelde. En dat doet me goed. Zo’n tafel wordt een deel van je leven en krijgt een intrinsieke waarde, die niet in geld is uit te drukken. Het verhoogt de waarde van het leven zonder dat het een cent kost.

Het geloof in economische groei maakt ons geen betere mensen. Het maakt ook geen betere wereld. Het is eigenlijk nergens goed voor. Ja, voor de werkgelegenheid, en de staatsschuld, maar verder?

Stel je voor dat we allemaal zo duurzaam mogelijk producten zouden produceren en kopen. Een salontafel, keuken en wasmachine die een leven lang mee zouden gaan. We zouden een stuk minder hoeven produceren. En dus minder hoeven werken. Minder werkgelegenheid dus, maar als je dat goed verdeelt en allemaal minder uren gaat werken dan hoeft dat in individuele gevallen niet dramatisch uit te vallen. Je verdient minder maar hoeft ook minder uit te geven.

Minder werken = meer tijd voor gezin, hobby en andere dingen die er toe doen. Minder burnout, minder ziek, meer geluk.

We hoeven om dit te bereiken slechts één belangrijke vooronderstelling te laten vervallen. Namelijk dat geld intrinsieke waarde heeft. Dat is de grootste leugen van onze tijd.

Voor wie het leuk vindt de tweets naar aanleiding waarvan deze blog ontstond


7 opmerkingen:

  1. Een parallel heb ik met zaklampen ;-)

    Als kind kocht ik altijd zaklampen, maar die gingen steeds stuk na een jaar. Ik heb heel wat mooie lampen versleten. Helaas allemaal prul.

    Toen heb ik op een gegeven moment van mijn verjaardagsgeld een Maglight gekocht voor (dacht ik) 90 gulden.

    Dat ding heb ik 20 jaar later nog steeds. Nu al omgerekend 4,50 per jaar en hij doet het nog steeds.
    Oh ja, en handig om inbrekers en andere duistere figuren mee af te schrikken (weet ik uit ervaring).

    Betere spullen zijn duurder, maar leveren je op den duur meer plezier op omdat je ze kan blijven houden.
    Maar ja, dat is niet goed voor onze korte-termijnseconomie.

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Peter van den Berg29 maart 2013 om 10:21

    Duurzaam is wat anders dan lang meegaan, dit verwarren mensen vaak met elkaar.
    Bijvoorbeeld in de bouw, een gebouw dat minimaal 50 jaar meegaat, hoeft niet duurzaam te zijn. Stel dat datzelfde gebouw na 10 jaar leeg staat, wat moet je dan? Duurzaam is dus dat de levensduur overeenkomt met het gebruik. En in deze tijd veranderen behoeften nogal snel, waardoor het in sommige (veel) gevallen juist beter kan zijn dat producten niet lang meegaan. Echter is het dan weer wel duurzaam om er voor te zorgen dat grondstoffen herbruikbaar zijn, producten voor andere doeleinden kunnen worden ingezet c.q. hergebruikt kunnen worden.
    Dus duurzaamheid hoeft niet te betekenen dat iets lang meegaat. Als het na de gebruiksperiode maar niet bij het vuilnis belandt, maar hergebruikt wordt.

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Goed punt! Kleine kanttekening: als je ziet hoeveel hout er gaat in de salontafel, daar kan je wel 10 ikea tafels van maken...

    BeantwoordenVerwijderen
  4. Zit er wat voor je bij? http://www.marktplaats.nl/z/huis-en-inrichting/tafels-salontafels/massief-eiken-salontafel-zo-goed-als-nieuw.html?query=massief+eiken+salontafel&categoryId=527&priceFrom=&priceTo=&attributes=S%2C31&attributes=M%2C10100&startDateFrom=
    #extraduurzaam

    BeantwoordenVerwijderen
  5. Wij hebben een salontafel met een betonnen look. Deze staat bij ons nu 10 jaar en er is nog geen schade aan te zien. Echt een super tafel. misschien een tip ;)

    BeantwoordenVerwijderen
  6. Ach, over pech met salontafels gesproken. Lastig! Ik heb thuis trouwens ook een tafel van eikenhout staan die van mij opa en oma is geweest. Dat ding staat al bijna 30 jaar en is ook nog in zeer goede staat. Ben er ook echt blij mee!

    BeantwoordenVerwijderen